{"id":6285,"date":"2024-11-02T22:53:04","date_gmt":"2024-11-02T22:53:04","guid":{"rendered":"http:\/\/www.okanbal.com\/?p=6285"},"modified":"2024-12-29T13:08:56","modified_gmt":"2024-12-29T13:08:56","slug":"bosanmanin-cocuga-etkileri-nelerdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/6285\/bosanmanin-cocuga-etkileri-nelerdir\/","title":{"rendered":"Bo\u015fanman\u0131n \u00c7ocu\u011fa Etkileri Nelerdir?"},"content":{"rendered":"<p>Son 30-40 y\u0131l i\u00e7indeki \u00e7al\u0131\u015fmalar bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocu\u011fa etkisi konusunda yeni fikirler do\u011furmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Bir\u00e7ok sosyal bilimci ve psikoloji ile u\u011fra\u015fan uzman, halen bo\u015fanm\u0131\u015f ailelerden gelen \u00e7ocuk ve ergenlerin, bo\u015fanmam\u0131\u015f ailelerden gelenlere g\u00f6re daha sorunlu olduklar\u0131 noktas\u0131nda fikir birli\u011fi i\u00e7inde olmalar\u0131na kar\u015f\u0131n, bu konu tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131kt\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ge\u00e7erli inan\u0131\u015f, bo\u015fanma s\u00fcrecinin kendisinin, bo\u015fanma sonucu olu\u015fan aile yap\u0131s\u0131ndan daha \u00f6nemli oldu\u011fudur. \u00c7ocuk ve ergen, ana babas\u0131 bo\u015fand\u0131ktan ya da yeniden evlendikten sonra okul ba\u015far\u0131s\u0131nda d\u00fc\u015fme, davran\u0131\u015f problemleri, anksiyete ve kayg\u0131 gibi s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015famakla birlikte, iki y\u0131l i\u00e7inde de\u011fi\u015fime uyum sa\u011flad\u0131klar\u0131 ve sorun ya\u015fama olas\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n ebeveynleri bo\u015fanmam\u0131\u015f olanlarla ayn\u0131 d\u00fczeye geldi\u011fi bulunmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Bo\u015fanma ve \u00e7ocu\u011fa etkileri \u00fczerine yap\u0131lan farkl\u0131 ara\u015ft\u0131rmalarda da yetersiz ve bozuk ana babal\u0131\u011f\u0131n, evlilik \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n, aile i\u00e7i \u015fiddetin ve ailenin gelir s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131na ba\u011fl\u0131 ciddi stres ya\u015famas\u0131n\u0131n, bo\u015fanmadan daha travmatik oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. Bozuk ana babal\u0131k tutumlar\u0131 aras\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131 serbestlik, a\u015f\u0131r\u0131 tutuculuk ve tutars\u0131zl\u0131k ba\u015fta gelen \u00f6zelliklerdir.<\/p>\n<p>Bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocuk \u00fczerindeki etkilerinin, bo\u015fanma ve yeniden evlenmeden ziyade olaya e\u015flik eden \u00e7at\u0131\u015fma, da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131k ve stres y\u00f6netiminin do\u011fru yap\u0131lamamas\u0131ndan kaynakland\u0131\u011f\u0131, bilinen bir ger\u00e7ektir. Psikiyatrist ve psikologlar\u0131n ortak g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocu\u011fa etkisinin, uyumu bozacak tarzda geli\u015fmesinin ana baban\u0131n yakla\u015f\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 oldu\u011fudur.<\/p>\n<p>Bo\u015fanman\u0131n k\u0131sa d\u00f6nemdeki olumsuz etkileri ya\u015f k\u00fc\u00e7\u00fcld\u00fck\u00e7e, erkek \u00e7ocuklarda, zor miza\u00e7l\u0131 \u00e7ocuklarda ve aile d\u0131\u015f\u0131ndaki yeti\u015fkinlerden destek al\u0131namad\u0131\u011f\u0131 durumlarda daha s\u0131k g\u00f6r\u00fclmektedir. Akrabalardan gelen destek hemen hemen t\u00fcm toplumlarda bu d\u00f6nemin en az hasarla atlat\u0131lmas\u0131nda en \u00f6nemli fakt\u00f6rd\u00fcr.<\/p>\n<p>Fiziksel \u015fiddete dayal\u0131, d\u00fc\u015fmanca ve korkutucu tav\u0131rlar sergilenen evlilik \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131, evlilik \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n \u00e7ocukta g\u00fcvensizlik, kendini su\u00e7lama ve tehdit alg\u0131s\u0131 yaratt\u0131\u011f\u0131 olgular ile e\u015fler aras\u0131ndaki gerilimin ana baba- \u00e7ocuk ili\u015fkisinin niteli\u011fini bozdu\u011fu durumlarda \u00e7ocuk ve ergenlerin duygusal ve davran\u0131\u015fsal sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015fma olas\u0131l\u0131klar\u0131 y\u00fckselmektedir.<\/p>\n<p>Bo\u015fanman\u0131n ard\u0131ndan en zorlu d\u00f6nem, bo\u015fanmadan hemen sonra gelen zamand\u0131r. Bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocu\u011fa etkisi bu d\u00f6nemde evlilik \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, ana baba yoksunlu\u011fu ve aile stresine maruz kalmaya ba\u011fl\u0131d\u0131r. Her \u00e7ocuk eninde sonunda bu d\u00f6neme uyum sa\u011flar. Fakat uzun vadede, \u00f6zellikle ergenlik d\u00f6neminde baz\u0131 uyum ve davran\u0131\u015f sorunlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilir. Alkol ve madde kullan\u0131m\u0131, erken cinsel etkinlik, zay\u0131f okul performans\u0131, kar\u015f\u0131 cinsle zay\u0131f ki\u015fileraras\u0131 ili\u015fkiler, evlili\u011fe kar\u015f\u0131 olumsuz tutum ve evliliklerinde y\u00fcksek bo\u015fanma oranlar\u0131, duygusal ba\u011flanma problemleri bo\u015fanman\u0131n uzun vadedeki etkileri olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bo\u015fanman\u0131n ard\u0131ndan \u00e7ocu\u011fun kiminle kalmas\u0131 gerekti\u011fi, kiminle daha mutlu olaca\u011f\u0131 sorular\u0131 akla gelmektedir. B\u00fct\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmalar \u00e7ocu\u011fun ya\u015famakta oldu\u011fu ebeveynin de\u011fil, bo\u015fanm\u0131\u015f olan ana babas\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkinin niteli\u011finin as\u0131l etkileyici unsur oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Her iki ebeveynin yan\u0131nda da kalan \u00e7ocuklar\u0131n olumsuz etkilenmeleri 2 \u015farta ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>1)Eski e\u015flerin tart\u0131\u015fma ve kavgaya devam etmeleri, buna \u00e7ocu\u011fu da kar\u0131\u015ft\u0131rmalar\u0131.<\/p>\n<p>2)Her iki evde farkl\u0131 disiplin anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131.<\/p>\n<p>Anne baban\u0131n ayr\u0131lm\u0131\u015f olsalar dahi i\u015fbirli\u011fine dayal\u0131 ve nazik bir ili\u015fki i\u00e7inde olduklar\u0131, her iki evde de uygun ve tutarl\u0131 bir disiplin uyguland\u0131\u011f\u0131 ailelerde, \u00e7ocu\u011fun duygusal ve davran\u0131\u015fsal sorunlar ya\u015fama olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 azalmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ana babas\u0131 ayr\u0131lm\u0131\u015f \u00e7ocuklar\u0131n, bir arada ya\u015famad\u0131klar\u0131 ebeveynleriyle temas d\u00fczeyinin ne olmas\u0131 gerekti\u011fi de her zaman sorulmaktad\u0131r. Burada farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler olmakla birlikte, anne ile baba aras\u0131nda \u015fiddetli \u00e7at\u0131\u015fma halen devam ediyorsa, ba\u015fka evde kalan anne ya da babayla s\u0131k s\u0131k bir araya gelmenin \u00e7ocu\u011fu daha olumsuz etkiledi\u011fi kabul edilmektedir.<\/p>\n<p>Ana babalar\u0131 ayr\u0131lm\u0131\u015f \u00e7ocuklar\u0131n, yeniden evlenen ebeveyni \u00e7ocu\u011fun ya\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e, \u00f6zellikle de ergenlik d\u00f6neminde daha sorun olmaktad\u0131r. Bu ergenlerin su\u00e7 i\u00e7eren eylemlere kat\u0131lma oranlar\u0131, alkol ve madde kullan\u0131m oranlar\u0131, duygusal ve davran\u0131\u015fsal sorun ya\u015fama olas\u0131l\u0131klar\u0131, tek ana babal\u0131 evlerde ya\u015fayan ergenlere g\u00f6re \u00e7ok daha y\u00fcksektir. Yeni bir evlilik yapacak ebeveynler, \u00e7ocuk ergenlik d\u00f6neminde ise daha titiz davranmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Yeniden evlili\u011fe uyum sa\u011flamakta k\u0131zlar erkeklere g\u00f6re daha \u00e7ok zorlanmakta, ya\u015fla birlikte risk artmaktad\u0131r. Evlilik ne kadar erken yap\u0131l\u0131rsa uyum sa\u011flama zorla\u015fmakta, 5 y\u0131ldan sonra yeni evlili\u011fe uyum sa\u011flamada cinsiyet farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ortadan kalkmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bir\u00e7ok \u00fcvey anne baba da, diren\u00e7 g\u00f6steren, ele\u015ftirel davranan, olumsuz yakla\u015fan \u00fcvey \u00e7ocu\u011fun davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 anlamakta zorlanmaktad\u0131r. Burada \u00fcvey ebeveyne \u00f6nemli sorumluluk d\u00fc\u015fer. Tutarl\u0131, destekleyici bir yakla\u015f\u0131m ve \u0131l\u0131ml\u0131 bir disiplin sorunlar\u0131 a\u015fmaya yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bo\u015fanmadan etkilenme \u00e7ocu\u011fun ya\u015f\u0131 ve cinsiyetine g\u00f6re farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6sterir.<\/p>\n<p>Bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocuk \u00fczerindeki etkileri ya\u015fa g\u00f6re nas\u0131l de\u011fi\u015fir?<\/p>\n<p>1)Okul \u00f6ncesi d\u00f6nemde \u00e7ocuklar bak\u0131m ve ilgiye muhta\u00e7t\u0131r. Anneden ayr\u0131lma korku ve panik sebebidir. Yeterli ilgi ve s\u0131cakl\u0131k g\u00fcven sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zecektir. Aksi durumda sald\u0131rgan,sinirli, \u015fa\u015fk\u0131n, korkulu olurlar. Soyut d\u00fc\u015f\u00fcnme yetene\u011fi hen\u00fcz geli\u015fmeyen \u00e7ocuk, nedenleri ve sonu\u00e7lar\u0131 kavrayacak olgunlukta olmad\u0131\u011f\u0131ndan, ya\u015fan\u0131lan durumdan kendini sorumlu tutar. Yaramazl\u0131k yapt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, sehpan\u0131n \u00fczerindeki vazoyu k\u0131rd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in babas\u0131n\u0131n evi terk etti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnebilir.<\/p>\n<p>Bu d\u00f6nemdeki \u00e7ocuk anne babas\u0131yla o derece b\u00fct\u00fcnle\u015fiktir ki, sizin t\u00fcm kayg\u0131 ve korkular\u0131n\u0131z\u0131, \u00f6fke ve hiddetinizi g\u00f6zlerinizden anlayacakt\u0131r. Siz ne hissederseniz, \u00e7ocuk da onu hissedece\u011finden olay\u0131 y\u00f6netmek sizin elinizdedir.<\/p>\n<p>Olay iyi y\u00f6netilmedi\u011finde \u00e7ocukta regresyon g\u00f6r\u00fclebilir. Normalde yapt\u0131\u011f\u0131 eylemlerde beceriksizlik, geriye gidi\u015f s\u00f6z konusu olabilir. Konu\u015fma ve tuvalet al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 do\u011frudan etkilenebilir.<\/p>\n<p>2)Okul \u00e7a\u011f\u0131ndaki \u00e7ocuklar, 7-8 ya\u015flar\u0131ndan itibaren olay\u0131 kavramaya ba\u015flar, ne olup bitti\u011finin fark\u0131ndad\u0131r. \u00dcz\u00fcnt\u00fc i\u00e7indedirler. Gelecekten korku ve onlar i\u00e7in hi\u00e7bir yerin g\u00fcvenli olmad\u0131\u011f\u0131, sevilmedi\u011fi, onu kimsenin istemeyebilece\u011fi hisleri h\u00e2kimdir. Evden giden ebeveyni \u00e7ok \u00f6zlerler. Bir\u00e7ok \u00e7ocuk o de\u011fil de ke\u015fke ben gitseydim duygusundad\u0131r.<\/p>\n<p>9-10 ya\u015f \u00e7ocu\u011fu duygular\u0131n\u0131 gizlemeyi tercih edebilir. Ayr\u0131l\u0131kla ilgili konular\u0131 konu\u015fmak istemez, hi\u00e7bir \u015fey olmam\u0131\u015f havas\u0131ndad\u0131r. Bo\u015fanma olay\u0131ndan utan\u00e7 duymakta, i\u00e7inde f\u0131rt\u0131nalar kopmaktad\u0131r. Okul ba\u015far\u0131s\u0131nda d\u00fc\u015fme ve arkada\u015f ili\u015fkilerinde bozulma s\u0131kt\u0131r. D\u00fcrt\u00fcsel davranan, kavgac\u0131, \u00e7abuk hiddetlenen, d\u00fc\u015fmanca tav\u0131rlar sergileyen bir \u00e7ocuk haline gelebilir.<\/p>\n<p>3)Bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocu\u011fa etkisi en fazla ergenlik d\u00f6neminde g\u00f6zlenir. \u0130nsan ya\u015fam\u0131n\u0131n en \u00e7alkant\u0131l\u0131 d\u00f6neminde gelen bo\u015fanman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 kaotik ortam, ergende b\u00fcy\u00fck bocalamalara neden olabilir.<\/p>\n<p>Bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocu\u011fa etkisi cinsiyete g\u00f6re de\u011fi\u015fir mi?<\/p>\n<p>Erkek \u00e7ocuklar k\u0131zlara g\u00f6re bo\u015fanmadan daha fazla etkilenmekte, bo\u015fanman\u0131n etkilerini daha uzun s\u00fcrede atmakta ve davran\u0131\u015fsal sorunlar g\u00f6sterme olas\u0131l\u0131klar\u0131 y\u00fckselmektedir.<\/p>\n<p>Sald\u0131rgan davran\u0131\u015flar ya da i\u00e7ine kapanma erkek \u00e7ocuklarda daha s\u0131k g\u00f6zlenir. Tamamen normal bir \u00e7ocuk s\u00f6z dinlememe, vurma, k\u0131rma, arkada\u015flar\u0131yla kavga ve hiperaktif \u00f6zellikler sergileyebilirken, baz\u0131lar\u0131 da kendini \u00e7evreden soyutlayarak, depresif davran\u0131\u015flar g\u00f6sterebilir.<\/p>\n<p>Erkek \u00e7ocuklar, bo\u015fanman\u0131n ard\u0131ndan annelerine daha ba\u011f\u0131ml\u0131 olma e\u011filiminde olup, annesiz ne yapacaklar\u0131n\u0131 bilemez gibidirler. Annelerinin y\u00f6nlendirmesine gereksinim duyarlar ve duygular\u0131yla ba\u015fetmeyi \u00f6\u011frenmekte zorlan\u0131rlar. Bu da \u00f6zellikle yeti\u015fkinlik d\u00f6nemlerinde duygusal ba\u011flanma sorunlar\u0131 ya\u015famalar\u0131na neden olur.<\/p>\n<p>K\u0131zlar ise duygular\u0131n\u0131 daha rahat ifade ederek bo\u015fanmadan daha az etkilenmi\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnseler de, bazen d\u0131\u015ftan \u015fa\u015f\u0131lacak derecede iyiymi\u015f izlenimi verirken i\u00e7lerinde derin \u00fcz\u00fcnt\u00fc, g\u00fcvensizlik ve terk edilmi\u015flik duygular\u0131 ya\u015fayabilirler. Bu sakl\u0131 duygular da \u00f6zellikle ergenlik d\u00f6neminde su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131karak, anneye d\u00fc\u015fmanca tav\u0131rlar, erken evlenme, erken cinsel ili\u015fki, kendinden ya\u015f\u00e7a b\u00fcy\u00fck birine ba\u011flanma, evden ka\u00e7ma, alkol ve madde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 gibi sorunlarla kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n<p>K\u0131zlar\u0131n erkeklere g\u00f6re y\u0131k\u0131c\u0131 ve antisosyal davran\u0131\u015flar geli\u015ftirme olas\u0131l\u0131klar\u0131 \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Baba-k\u0131z ili\u015fkisinin yetersiz kald\u0131\u011f\u0131, sevgi dolu bir baba \u00f6zlemi i\u00e7indeki k\u0131zlar ileriki y\u0131llarda, e\u015flerinde baba \u015fefkati arayacak, kendilerinden ya\u015f\u00e7a \u00e7ok b\u00fcy\u00fck erkeklere ilgi duyacaklard\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6zetle, bo\u015fanman\u0131n bir \u00e7ocu\u011fun hayat\u0131ndaki en travmatik olaylardan biri oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n<p>Bo\u015fanmak bir zorunluluk haline geldiyse, kar\u0131 kocal\u0131k bitse bile ebeveynli\u011fin hi\u00e7bir zaman bitmeyece\u011finin bilinciyle, \u00e7ocu\u011funuzun bu devreyi en az hasarla atlatmas\u0131 i\u00e7in her \u015feyi yapmal\u0131, gereken esnekli\u011fi g\u00f6stermelisiniz.<\/p>\n<p>Bo\u015fanma s\u00fcreci, evlilikte ge\u00e7imsizlik gibi evlilikle ilgili her t\u00fcrl\u00fc probleminizde evlilik ve aile terapileri, aile dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131, evlilik dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 hizmetlerinde<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son 30-40 y\u0131l i\u00e7indeki \u00e7al\u0131\u015fmalar bo\u015fanman\u0131n \u00e7ocu\u011fa etkisi konusunda yeni fikirler do\u011furmu\u015ftur. Bir\u00e7ok sosyal bilimci ve psikoloji ile u\u011fra\u015fan uzman,&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6286,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,10,145],"tags":[854,50,1123,1124,704,139,408],"class_list":["post-6285","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aile-danismanligi","category-pedagog","category-psikoloji","tag-anne-baba-cocuk","tag-bosanma-ve-cocuk","tag-bosanmis-aile-cocuklari","tag-bosanmis-anne-baba","tag-cocuk-psikolog","tag-kizilay-pedagog","tag-psikolog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6285","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6285"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6285\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8330,"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6285\/revisions\/8330"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6285"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6285"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ailedanismaniokanbal.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6285"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}